Oudere bronnen zijn minder betrouwbaar en latere bronnen zijn meer betrouwbaar?
De auteur: Abu Dawud al-Tayalisi (overleden in 204 AH/819 n.Chr.) was een gerespecteerde soennitische geleerde uit Basra.
Ouder dan Bukhari: Dit boek van hem, Musnad al-Tayalisi, is geschreven vóór de bekendere collecties van Bukhari en Muslim. Het biedt daardoor vaak een ruwere, minder "gepolijste" versie van de geschiedenis.
Betrouwbaarheid: Hoewel Tayalisi zelf als zeer betrouwbaar wordt beschouwd door soennitische geleerden, nam Bukhari zijn overleveringen niet direct op in zijn Sahih. De reden hiervoor had niet te maken met betrouwbaarheid. Zie dit artikel (bron: Arab News website)
Waarom dit cruciaal is:
Omdat de Musnad al-Tayalisi een van de oudste soennitische hadith-verzamelingen is die we hebben, biedt het een inkijkje in de overleveringen voordat ze door filters van latere geleerden zoals al-Bukhari gingen.
(Zie hier hoe Bukhari bronnen manipuleert https://www.fitraa.nl/koran-vs-sunna/3031454_bukhari-ontmaskerd-waarom-anonimiteit-in-de-hadith-een-vorm-van-medeplichtigheid-is)
Wanneer we de overlevering van Ali ibn Abi Talib uit de vroege Musnad al-Tayalisi(hadith 141) vergelijken met de latere versie in Sahih al-Bukhari, wordt een fundamentele afwijking in de instructies voor de gebedswassing zichtbaar.
In de islamitische traditie geniet Sahih al-Bukhari de status van het meest authentieke boek na de Koran. Echter, een kritische vergelijking met oudere bronnen werpt een schaduw op deze reputatie. Het is noodzakelijk vast te stellen dat al-Bukhari de moslimgemeenschap tekort heeft gedaan in haar recht op volledige toegang tot de kennis uit eerdere bronnen. Door essentiële details weg te laten, heeft hij niet alleen de politieke context gezuiverd, maar zelfs de religieuze praktijk gemanipuleerd.
De Chronologie: Een oudere, ongefilterde bron
Om de selectiviteit van al-Bukhari te begrijpen, moeten we kijken naar deze eerder genoemde Musnad van Abu Dawud al-Tayalisi.
- Bron A: Musnad Abu Dawud al-Tayalisi (overleden 204 AH / 819 n.Chr.)
Dit is een van de oudste soennitische hadith-verzamelingen. Zijn werk biedt een ruwere, historisch accuratere inkijk in de praktijk van de metgezellen voordat de latere orthodoxie haar stempel drukte.
Lees dit: https://archive.org/details/mabu_dawood_tialsy_pdfbook_ara/madt1/page/٤/mode/2up
vrij vertaald:
Hadith 141
"Abu Dawud vertelde ons, hij zei: Shu'ba vertelde ons, hij zei: Abd al-Malik ibn Maysara vertelde mij, hij zei: Ik hoorde al-Nazzal ibn Sabra zeggen:
Ali (moge Allah tevreden met hem zijn) bad het Dhuhr-gebed in al-Rahaba, waarna hij ging zitten om de behoeften van de mensen te behartigen totdat de tijd voor het Asr-gebed aanbrak. Vervolgens werd er een kan met water naar hem toe gebracht. Hij nam een handvol water en waste daarmee zijn gezicht en zijn handen, en hij wreef over zijn hoofd en zijn voeten. Daarna stond hij op en dronk het overgebleven water terwijl hij stond.
Vervolgens zei hij: 'Voorwaar, er zijn mensen die het haten om staand te drinken, maar ik heb de Boodschapper van Allah ﷺ precies hetzelfde zien doen als wat ik zojuist heb gedaan.' En hij zei: 'Dit is de wassing (woedoe) voor degene die zijn rituele reinheid nog niet heeft verloren.'"
Maar zelfs wat Ali gezegd zou hebben hier, is weer tegenstrijdig met wat Ali gezegd zou hebben in dit boek (was jouw voeten en wrijf er niet over heen):
- Bron B: Sahih al-Bukhari (overleden 256 AH / 870 n.Chr.)
Al-Bukhari kende de overleveringen van al-Tayalisi, maar paste een strikte redactionele filter toe op de inhoud.
lees dit: https://shamela.ws/book/1376/8374
De Bewijsvoering: De manipulatie van de Woedoe
In Musnad al-Tayalisi (Hadith 141) wordt een gedetailleerd verslag gegeven van Ali ibn Abi Talib die de wassing (woedoe) verricht voor een publiek:
"...en hij wreef over zijn hoofd en zijn voeten (wamasaha 'ala ra'sihi wa rijlayh)."
Deze vroege soennitische bron bevestigt dat Ali de praktijk van het wrijven (masah) over de voeten hanteerde. Dit is in directe overeenstemming met de letterlijke tekst van de Koran:
- Bron C: De Koran, Soera al-Ma'idah (5:6) https://quran.com/al-maidah/6 "O jullie die geloven! ... wrijf over jullie hoofden en over jullie voeten (wamsahoe bi-roe’oeseekoem wa arjoelakoem) tot de enkels."
De Methode van Bukhari: Fragmentatie en Omissie
Wanneer we naar dezelfde overlevering kijken in Sahih al-Bukhari, zien we een opmerkelijke ingreep. Al-Bukhari heeft de hadith opgesplitst om de details in de Musnad van Al-Tayalisi te verwijderen en heeft de hadith in delen gebruikt in allerlei andere thema's (zie onder de screen shot): https://shamela.ws/book/1376/8374
- In Kitab al-Ashriba (Boek van Dranken, Hadith 5615): https://sunnah.com/bukhari:5615 Hier neemt hij enkel het deel over waarin Ali staand drinkt. De voorafgaande instructie over het wrijven over de voeten is volledig gewist.
2. In Kitab al-Wudu (Boek van de Wassing, Hadith 163 e.v.): https://sunnah.com/bukhari:163 Hier negeert al-Bukhari de overlevering van Ali uit de Musnad al-Tayalisi en kiest hij uitsluitend voor teksten die het wassen (ghasl) van de voeten ondersteunen. In deze gemanipuleerde versie, schrijft Bukhari dat de profeet (vzmh) juist gezegd zou hebben dat wie niet de voeten wast, in hel zal eindigen. Dat gaat in, tegen de oudere versie van Al-Tayalisi. Zie hier wat Bukhari schrijft:
Er bestaan meerdere instructies die onderling verschillen, terwijl zij betrekking hebben op hetzelfde ritueel. Dit roept de vraag op welke bron als leidend moet worden beschouwd. In dit specifieke voorbeeld is er enerzijds een overlevering die wordt toegeschreven aan Ali, die aangeeft het betreffende ritueel rechtstreeks van de Profeet (vrede zij met hem) te hebben geleerd. Anderzijds is er een overlevering die wordt toegeschreven aan Abdullah ibn Omar, die eveneens stelt dit direct van de Profeet (vrede zij met hem) te hebben geleerd.
Dit voorbeeld illustreert het punt dat ik in dit artikel heb besproken: https://www.fitraa.nl/koran-vs-sunna/3028791_waarom-sunna-niet-past-binnen-islam . Daarin betoog ik onder meer dat de Sunna op bepaalde punten interne tegenstrijdigheden vertoont, aangezien de conclusies die men eruit trekt afhankelijk zijn van welke bronnen men raadpleegt, vanuit welke interpretatieve benadering men werkt en aan welke metgezellen van de Profeet het meeste gezag wordt toegekend. Concreet gezegd: is de versie geschreven door iemand die liever Omar en zijn familie de voorkeur gaf of Ali?
Maar soms treffen we tegenstrijdigheden / verschillende versies in een en zelfde bron. Neem het onderwerp van de methoden van ledematen wassen vooraf aan het gebed. En hierover vinden we bij Bukhari, minstens 3 versies:
deze screen shot is samengevat als volgt:
Waarbij 3x wassen de ultieme wassing is die jouw oude zonden laat vergeven door Allah (verricht deze wassing en bid 2 Rak-ats), een leer wat ingaat tegen wat Koran leert over deze kwestie (vergeven van zonden, door Allah)
lees hier https://sunnah.com/bukhari:159
Wat deze voorbeelden laten zien is dat Sunna alles behalve helder is en hoe Koran, daarin tegen, een duidelijk structuur kent.
- Consistent: De Koran stelt over zichzelf dat het een boek is zonder tegenstrijdigheden (Soera An-Nisa 4:82). De variatie in de Hadith, waarbij verschillende metgezellen verschillende zaken beweren, wordt dan gezien als bewijs van menselijke feilbaarheid of latere historische inkleuring.
- Duidelijkheid in de Bron: In de Koran staat de instructie voor de wudu in één vers (Soera Al-Ma'idah 5:6). Hierin worden de vier essentiële stappen (gezicht, armen, hoofd, voeten) genoemd zonder vermelding van het aantal herhalingen (1, 2 of 3 keer). Voor een Koran-aanhanger is deze eenvoud de goddelijke standaard, en is de variatie in de Sunnah een onnodige complicatie.
- Probleem van Autoriteit: Het feit dat politieke voorkeuren (zoals de nadruk op de lijn van Omar versus de lijn van Ali) doorsijpelen in welke Hadith als "superieur" wordt beschouwd, bevestigt voor mij het risico van het volgen van buiten-Koranische bronnen.